Solunum fonksiyon testi (SFT), akciğerlerin aldığı ve verdiği hava hacmini ve akış hızını ölçen tanı yöntemidir. Astım, KOAH ve mesleki akciğer hastalıklarının hem tanısında hem takibinde altın standarttır. İş sağlığında ise toza, gaza ve kimyasala maruz kalan çalışanlar için periyodik SFT yasal zorunluluktur.
SFT Nasıl Yapılır?
Test, spirometre adı verilen cihazla yapılır:
- Kişi burnu mandalla kapatılmış şekilde ağızlığa yerleştirilir
- Normal soluk alıp verişin ardından derin nefes alınıp zorlu ve hızlı şekilde üflenir
- Manevra en az 3 kez tekrarlanır; en iyi iki ölçüm arasındaki tutarlılık aranır
Testin güvenilirliği büyük ölçüde tekniğe bağlıdır — uygulayıcı eğitimi cihaz kadar önemlidir.
Ölçülen Temel Parametreler
- FVC (Zorlu vital kapasite): Derin nefes sonrası üflenebilen toplam hava
- FEV1: İlk 1 saniyede üflenen hacim — obstrüksiyonun ana göstergesi
- FEV1/FVC oranı: Astım/KOAH ayrımında kritik eşik
- PEF: Tepe akım hızı
Modern cihazlar bu değerleri yaş, boy, cinsiyet ve etnik kökene göre beklenen değerlerle (GLI referans denklemleri, Z-Score) karşılaştırarak yorumlar.
Kimler SFT Yaptırmalı?
- Toz, gaz, duman veya kimyasal maruziyeti olan çalışanlar (maden, döküm, tekstil, boya, kaynak)
- Nefes darlığı, hırıltı, kronik öksürük şikâyeti olanlar
- Sigara kullanıcıları — tahmini akciğer yaşı ölçümü güçlü bir bırakma motivasyonudur
- Genel anestezi alacak hastalar (ameliyat öncesi değerlendirme)
- Solunum ilacı kullanan hastalar (tedavi yanıtı takibi)
İş Sağlığında SFT: Mevzuat Boyutu
6331 sayılı Kanun kapsamında, solunum yolu riski taşıyan işlerde çalışanların işe girişte ve periyodik muayenelerde SFT’si yapılmalıdır. Erken evrede yakalanan fonksiyon kaybı, maruziyet kaynağına yönelik önlemle durdurulabilir — ilerlemiş pnömokonyoz ise geri döndürülemez.
MIR Minispir: Sahada ve Klinikte
Dentem Sağlık’ın sunduğu MIR Minispir spirometre, OSGB sahasının ihtiyaçlarına göre seçilmiş bir çözümdür:
- Tamamen Türkçe yazılım — uygulayıcı hatasını azaltır
- 45 spirometri parametresi, Z-Score ve GLI referanslarıyla otomatik yorum
- PACS/HL7 entegrasyonu — sonuçlar OSGB yönetim sistemine aktarılır
- Tek kullanımlık türbin seçeneği — enfeksiyon kontrolü
- PDF/Word/Excel rapor çıktısı ve e-posta paylaşımı
Cihaz, gezici iş sağlığı aracı paketlerimizin standart bileşenidir; kalibrasyon ve eğitim Dentem teknik servisince sağlanır.
SFT cihazı teklifi için: WhatsApp: +90 533 604 36 60 · Telefon: +90 (216) 504 00 47